Skip to content

Isle of Anglesey County Council


Dywedwch Wrthym Unwaith


Mae’r gwasanaeth “Dywedwch Wrthym Unwaith” yn eich galluogi i ddweud wrthym ni unwaith a byddwn yn hysbysu’r adrannau llywodraeth a’r gwasanaethau awdurdod lleol o enedigaeth neu farwolaeth yn eich teulu.

Pan fydd rhywun yn marw, neu pan fyddwch chi’n cael babi newydd, mae llawer o bethau sydd angen eu gwneud. Un o’r pethau hyn yw cysylltu ag adrannau’r llywodraeth a gwasanaethau cyngor lleol. Hyd yn hyn mae wedi bod yn angenrheidiol i chi gysylltu â hwy i gyd yn unigol.

Rydym yn darparu gwasanaeth a all eich helpu chi roi’r wybodaeth i’r Adran Gwaith a Phensiynau. Os ydych eisiau gallant hwy wedyn basio’r wybodaeth hyn ymlaen i nifer o sefydliadau eraill.

Sut y gall y gwasanaeth eich helpu chi

Pan fydd rhywun wedi marw neu wedi'i geni mae angen cofrestru’r farwolaeth gyda’r Cofrestrydd. Unwaith y mae hynny wedi’i wneud, bydd rhaid cysylltu â nifer o sefydliadau eraill gan roi’r un wybodaeth er enghraifft gwasanaethau gofal cymdeithasol, budd-daliadau cymorth, bathodyn glas, llyfrgelloedd, asiantaethau thrwyddedu cerbydau a gyrwyr a gwasanaethau pasbord

Yn yr un modd pan fydd babi newydd yn cael ei eni mae’n rhaid i chi gysylltu â nifer o adrannau’r llywodraeth a gwasanaethau awdurdod lleol sydd angen cael gwybod am yr enedigaeth. Mae’n bwysig eich bod yn gwneud hyn cyn gynted â phosibl gan y gallai hynny effeithio ar eich hawliau, fel Budd-dal Plant, Credydau Treth Gwaith neu Gredydau Treth Plant. Gall defnyddio’r gwasanaeth hwn, pan mae rhai amodau wedi cael eu bodloni, i helpu i gyflymu cais am Gredyd Treth Plant neu Gredyd Treth Gwaith gyda Chyllid a Thollau EM os ydych yn derbyn budd-daliadau sy’n berthnasol i’ch incwm (ee Cymhorthdal Incwm, neu rai mathau o Lwfans Ceisio Gwaith neu Lwfans Cyflogaeth a Chymorth).

Sut mae’n gweithio?

Pan fyddwch yn ein ffonio i wneud eich apwyntiad i gofrestru genedigaeth neu farwolaeth yn y Swyddfa Gofrestru, bydd y gwasanaeth ‘Dywedwch Wrthym Unwaith’ yn cael ei egluro i chi a byddwn yn gofyn os ydych yn dymuno cymryd rhan. Os byddwch yn dewis cymryd rhan, bydd y Cofrestrydd yn gosod y manylion ar y gronfa ddata ‘Dywedwch Wrthym Unwaith’ cenedlaethol. Mae hyn fel arfer yn cymryd tua phum munud ar ddiwedd y cofrestriad.

Unwaith y bydd y manylion wedi’u rhoi ar y gronfa ddata cenedlaethol, yn llawn cynhelir cyfweliad ‘Dywedwch Wrthym Unwaith’. Gellir gwneud hyn naill ai wyneb-yn-wyneb (gyda Cofrestrydd Ynys Môn) neu dros y ffôn os dymunir.

Wyneb-yn-wyneb

Gallwch wneud apwyntiad ‘Dywedwch Wrthym Unwaith’ gydag un o’n Cofrestryddion ar yr un pryd â chofrestru genedigaeth neu farwolaeth neu ar ddyddiad diweddarach os yw hynny’n fwy cyfleus. Ffoniwch 01248 751925/26/27 i drefnu apwyntiad.

  • Os ydych chi eisoes wedi cofrestru’r enedigaeth cyn defnyddio’r gwasanaeth hwn, yna bydd angen i chi ddod â’r dystysgrif geni
  • Ffurflen gais wedi’i chwblhau ar gyfer Budd-dal Plant (os ydych yn gwneud cais)
  • Rhif/au Yswiriant Gwladol y person/personau a enwir ar y gofrestr geni a/neu ddyddiad geni, cyfeiriad a rhif ffôn
  • Manylion unrhyw fudd-daliadau mae’r person/au a enwir ar y gofrestr geni yn derbyn/wedi gwneud cais amdanynt
  • Partner y person a enwir ar y gofrestr geni, (os ydynt yn byw yn yr un cartref) yn cynnwys eu rhif Yswiriant Gwladol a/neu ddyddiad geni a gwybodaeth ynglŷn â budd-daliadau efallai maent yn ei dderbyn.
  • Eu perthynas agosaf
  • Unrhyw ŵr sy’n goroesi, gwraig neu bartner sifil
  • Y person sy’n delio â’u stad.
  • Unrhyw un sy’n cael Budd-dal Plant ar eu rhan
  • Manylion am unrhyw fudd-daliadau neu wasanaethau y maent yn derbyn
  • Eu tystysgrif marwolaeth
  • Eu (os ydych am i ni roi gwybod i’r Gwasanaeth Pasbort) Rhif Pasbort
  • Eu Rhif Trwydded Gyrrwr (os ydych am i ni roi gwybod i’r DVLA)

Efallai y byddwn hefyd yn gofyn i chi am wybodaeth am:

  • Eu rhif Yswiriant Gwladol a’u dyddiad geni
  • Eu perthynas agosaf
  • Unrhyw ŵr sy’n goroesi, gwraig neu bartner sifil
  • Y person sy’n delio â’u stad.
  • Unrhyw un sy’n cael Budd-dal Plant ar eu rhan

Os mai chi yw perthynas agosaf, efallai bydd gennych hawl i gynnydd mewn budd-daliadau, felly os bydd yn ddefnyddiol cadw eich rhif Yswiriant Gwladol eich hun wrth law pan fyddwch yn cysylltu â ni.

Os nad chi yw perthynas agosaf, neu’r person sy’n delio ag ystâd yr ymadawedig, gallwch barhau i ddefnyddio’r gwasanaeth os oes gennych yr awdurdod i weithredu ar eu rhan.

Mae’n rhaid i chi gael caniatâd gan y bobl hyn i ddweud wrthym amdanynt cyn i chi ddefnyddio’r gwasanaeth hwn.

Byddwn yn trin y wybodaeth a rydych yn ei roi i ni yn ddiogel a chyfrinachol.

Bydd y sefydliadau rydym yn cysylltu â hwy yn ei ddefnyddio i ddiweddaru budd-daliadau, credydau neu helpu i ddechrau gwasanaethau. Efallai byddant yn defnyddio’r wybodaeth rydym yn ei roi iddynt mewn ffyrdd eraill, ond dim ond fel y mae’r gyfraith yn caniatáu.

Cofiwch mai eich cyfrifoldeb chi yw sicrhau fod yr holl sefydliadau, sy’n talu budd-dâl/credyd neu’n rhoi gwasanaeth i chi, gyda’r wybodaeth gywir a diweddar amdanoch chi.