Skip to content

Isle of Anglesey County Council


‘Croesi Traethau’ yn Oriel Kyffin Williams

Wedi'i bostio ar 15 Gorffennaf 2019

Ar 20 Orffennaf, mi fydd Oriel Môn yn agor drysau Oriel Kyffin Williams i arddangosfa drawiadol iawn sef ‘Croesi Traethau’.

Casgliad preifat Ken Owen a’r diweddar Sian Owen ydyw o tua 90 o weithiau celf a gasglwyd dros gyfnod o ddeng mlynedd ar hugain.  Ymhlith y paentiadau mae gwaith rhai o artistiaid amlycaf Cymru o Augustus John i Kyffin Williams, Ed Povey i Meirion Ginsberg, Shani Rhys James i Claudia Williams a llawer mwy. 

Mi ddechreuodd Sian a Ken Owen gasglu lluniau yn 1990, sef y flwyddyn y priodwyd.  Eglurodd Ken, “Y rheswm dros alw’r arddangosfa yn ‘Croesi Traethau’ ydi mai ‘Traeth Gwyllt’ gan Selwyn Jones oedd y llun cyntaf un i ni ei brynu, a ‘Traeth Glas’ (Lesley Birch) yr un diwethaf. Daw teitl yr arddangosfa o gerdd enwog Gwyn Thomas, ‘Croesi Traeth’:

Y mae hen ddihareb Rwsiaidd sy’n dweud,

“Nid croesi cae yw byw.”

Cywir: croesi traeth ydyw.

Wrth ddechrau casglu tua deng mlynedd ar hugain yn ôl, doedd gan Ken na Sian ddim syniad y byddai ganddynt dros 90 o luniau rhyw ddydd.  “Mi dyfodd y casgliad yn raddol, o lun i lun.  Prynu o ran gwefr wnaethant bob tro. Rhaid i lun roi pleser, herio, ennyn chwilfrydedd - neu beth yw’r pwynt?”

“Mae Oriel Môn yn falch iawn i allu cynnal arddangosfa fel hyn - i roi cyfle i bobl weld gwaith celf a chasgliad sydd mewn dwylo preifat.  Mae yma baentiadau trawiadol dros ben gan rhai o artistiaid amlycaf sydd yn gweithio yng Nghymru” meddai Esther Roberts Prif Reolwr ar ran yr Oriel.  “Mae’n sioe sydd hefyd yn codi cwestiynau am gasglu a churadu, yr angerdd, chwant a rhesymau sydd tu cefni i gasgliad fel hyn.” 

Mae Ken yn egluro; “Daeth ambell lun yn uniongyrchol o stiwdio’r artist heb ymddangos mewn unrhyw arddangosfa erioed. Mae lluniau eraill yn rhoddion gan artistiaid a rhai wedi’u comisiynu’n arbennig. Mi fydd yn braf cael pobl eraill i roi eu llinyn mesur arnyn nhw a, gobeithio, eu gwerthfawrogi.”

Dywedodd Ken “Ar ôl prynu lluniau gyda’n gilydd am chwarter canrif, profiad rhyfedd wedyn oedd mynd ati fy hun i brynu, heb allu manteisio ar lygad arbennig Sian at gelf.  Wrth edrych ar y casgliad, rwy’n rhyfeddu ac yn teimlo balchder mawr. ‘Croesi Traethau’ yw gwaddol Sian a minnau”

Gellir gweld arddangosfa ‘Croesi Traethau’ tan Ionawr 19, 2020. Mae Oriel Môn ar agor bob dydd rhwng 10.00 a 5.00pm ac mae mynediad am ddim. Am fwy o wybodaeth ffoniwch 01248 724444 neu ewch i www.orielynysmon.info

Am ragor o wybodaeth:

Nicola Gibson, Rheolwr Profiad Ymwelwyr

01248 752014 / NicolaGibson@ynysmon.gov.uk


Wedi'i bostio ar 15 Gorffennaf 2019